φάή εκείνων που ακολουθούν την κρίση ΗΠΑ-Ιράν, οι τελευταίες ημέρες ήταν συντριπτικές. Την Παρασκευή, η εκεχειρία των έξι εβδομάδων φαινόταν καταδικασμένη. Ο Ντόναλντ Τραμπ παρέλειψε τον γάμο του γιου του για να μείνει στον Λευκό Οίκο και… όπως αναφέρεται εξετάζει το ενδεχόμενο επανέναρξης στρατιωτικών επιδρομών κατά του Ιράν. Το Σάββατο οι φόβοι έδωσαν τη θέση τους στην αισιοδοξία. Ατού ανακοινώθηκε ότι μια συμφωνία με το Ιράν θα συναφθεί «σύντομα». Την Κυριακή, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο δημιούργησε ελπίδες, λέγοντας ότι σύντομα θα υπάρξουν «καλά νέα».
Οι ηγέτες του Ιράν ψύξαν σύντομα την αισιοδοξία τους. Τα ΜΜΕ της χώρας απέρριψαν την ανάρτηση του Τραμπ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ως προπαγάνδακαι Ιρανοί αξιωματούχοι τονίζεται μερικά ακόμη αμφιλεγόμενα σημεία. Καθώς η Τεχεράνη άρχισε να αποκαλύπτει -σε πολύ γενικούς όρους- την αντίληψή της για τη συμφωνία, το χάσμα μεταξύ αυτής και της Ουάσιγκτον έγινε ακόμη πιο εμφανές.
Η κυβέρνηση Τραμπ θέλει να ανοίξει αμέσως το Στενό του Ορμούζ. Πιέζει επίσης για την απόσυρση όλων των ιρανικών αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου και την απαγόρευση του εμπλουτισμού. Ωστόσο, οι Ιρανοί θέλουν να δράσουν σε δύο στάδια. Σε πρώτο στάδιο, η κατάπαυση του πυρός, που περιλαμβάνει τον Λίβανο, θα παραταθεί κατά 60 ημέρες. Το στενό θα ανοίξει χωρίς τα πλοία να πληρώσουν διόδια και οι ΗΠΑ θα άρουν τον ναυτικό αποκλεισμό και θα αρχίσουν να ξεπαγώνουν τα ιρανικά περιουσιακά στοιχεία και να άρουν τις οικονομικές κυρώσεις.
Ακόμα και αυτό το πρώτο βήμα μπορεί να αποτύχει. Ισραήλ, θορυβημένος στο πλαίσιο της συμφωνίας, θέλει να διατηρήσει την ελευθερία δράσης της στον Λίβανο. Και είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς πώς η επιμονή της Ουάσιγκτον για ένα ελεύθερο και ανοιχτό στενό μπορεί να συμβιβαστεί με τη δήλωση του Ιράν της 18ης Μαΐου. άνοιγμα Μια αρχή στα στενά του Κόλπου που θα ελέγχει τη θαλάσσια κυκλοφορία και θα επιβάλλει τα ναυτιλιακά τέλη.
Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιμένουν επίσης ότι το Ιράν πρέπει να μειώσει τον αριθμό και το βεληνεκές των βαλλιστικών πυραύλων του και να σταματήσει να υποστηρίζει τους περιφερειακούς εταίρους του Χεζμπολάχ, Χαμάς και Ανσάρ Αλλάχ (κοινώς αποκαλούμενοι Χούτι) στην Υεμένη. Το Ιράν δεν ανέφερε κανένα από τα δύο σημεία, αλλά το Ισραήλ και οι Αμερικανοί υποστηρικτές του πιθανότατα θα είχαν αντίρρηση εάν ο Τραμπ παραχωρούσε.
Εάν το στενό ανοίξει ξανά, τα ιρανικά λιμάνια ξεμπλοκαριστούν και οι ΗΠΑ αρχίσουν να χαλαρώνουν τις κυρώσεις και να απελευθερώνουν παγωμένα περιουσιακά στοιχεία, η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη θα περάσουν στην επόμενη φάση, η οποία θα επικεντρωθεί στο ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα. Ωστόσο, η Τεχεράνη δεν έχει διευκρινίσει τι είναι και τι δεν είναι διατεθειμένη να κάνει—ένα σημαντικό ζήτημα δεδομένου ότι ο Τραμπ έχει πει περισσότερα από 70 φορές ότι δεν πρέπει να επιτρέπεται στο Ιράν να έχει πυρηνικά όπλα.
Οι ΗΠΑ ζήτησαν να απομακρυνθεί από τη χώρα όλο το απόθεμα εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν, όχι μόνο τα περίπου 450 κιλά ουρανίου εμπλουτισμένου έως 60%, κάτι που προφανώς έκανε ο Ανώτατος Ηγέτης του Μοτζτάμπα Χαμενεΐ. απορρίφθηκε. Η αραίωση του ουρανίου υπό διεθνή έλεγχο είναι ένας τρόπος για να λυθεί το πρόβλημα, αλλά μπορεί να μην είναι αποδεκτή από τον Τραμπ, ο οποίος δέχεται ήδη πυρά από γεράκια επειδή έκανε παραχωρήσεις στην Τεχεράνη. Εάν οι ΗΠΑ και το Ιράν δεν καταφέρουν να καταλήξουν σε συμφωνία για το πυρηνικό ζήτημα, μπορεί να επιστρέψουν στην αρχή. Αυτό, με τη σειρά του, θα θέσει σε κίνδυνο την κατάπαυση του πυρός.
Οι αισιόδοξοι μπορεί να ερμηνεύσουν τη θέση του Ιράν ως μια ανοιχτή προσφορά που θα πρέπει να θυσιαστεί για τις παραχωρήσεις των ΗΠΑ. Η Τεχεράνη θέλει πολεμικές αποζημιώσεις, αλλά πρέπει να ξέρει ότι ο Τραμπ δεν θα συμφωνήσει ποτέ να τις πληρώσει. Θα μπορούσε να εγκαταλείψει αυτήν την απαίτηση με αντάλλαγμα, για παράδειγμα, ταχύτερη ελάφρυνση των κυρώσεων. Οι αισιόδοξοι αναγνωρίζουν ότι ο Τραμπ βρίσκεται υπό πίεση – οι τιμές του πετρελαίου και άλλων εμπορευμάτων έχουν αυξηθεί λόγω του πολέμου, ο οποίος πλειοψηφία Οι Αμερικανοί είναι αντίθετοι, αλλά, κατά τη γνώμη τους, το Ιράν χρειάζεται επίσης μια συμφωνία. αποκλεισμός των ΗΠΑ αυξήθηκε τιμές τροφίμων και φαρμάκων και αναγκαστικό κλείσιμο επιχειρήσεων.
Ωστόσο, οι απαισιόδοξοι λένε ότι η κατάπαυση του πυρός θα μπορούσε να σπάσει εάν ο Τραμπ καταλήξει σε δεύτερη φάση ότι πρέπει να ξαναρχίσει τον πόλεμο για να αποκτήσει περισσότερη μόχλευση ή εάν το Ισραήλ επιτεθεί στη Χεζμπολάχ – ή ακόμα και στο Ιράν. Θα σημειώσουν επίσης ότι η ανακοίνωση των λεπτομερειών της συμφωνίας, η οποία είπε ο Τραμπ θα γίνει σύντομα, έχει ήδη ανακοινωθεί. αναβαλλόμενος λόγω συνεχών διαφωνιών.
Ακόμη και αν ξεπεραστούν όλα αυτά τα εμπόδια και επιτευχθεί τελική συμφωνία, οι όροι θα ωφελήσουν περισσότερο το Ιράν παρά τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ναι, ο Τραμπ θα μπορούσε να επαναλάβει στρατιωτικά πλήγματα για να αποσπάσει περισσότερες παραχωρήσεις από το Ιράν, αλλά δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι η χρήση βίας θα είναι πιο επιτυχημένη από ό,τι μεταξύ 28 Φεβρουαρίου και 8 Απριλίου. Επιπλέον, η επανέναρξη του πολέμου θα προκαλούσε περαιτέρω ζημιά στις ΗΠΑ και την παγκόσμια οικονομία, κάτι που ο Τραμπ θέλει να αποφύγει καθώς πλησιάζουν οι ενδιάμεσες εκλογές.
Υποθέτοντας ότι ο Τραμπ δεν εγκαταλείψει τη συμφωνία υπό την αυξανόμενη πίεση των αντιπάλων του, θα είναι τυχερός να αποκτήσει όρους παρόμοιους με την πυρηνική συμφωνία της κυβέρνησης Ομπάμα το 2015 με το Ιράν. Δεν θα ήταν μεγάλο επίτευγμα λαμβάνοντας υπόψη τα όσα ξόδεψε 29 δισεκατομμύρια δολάρια από τα μέσα Μαΐου για τον αποτυχημένο πόλεμο που συγκλόνισε την παγκόσμια οικονομία.
-
Ο Rajan Menon είναι ομότιμος καθηγητής Διεθνών Σχέσεων στο City College της Νέας Υόρκης και ανώτερος συνεργάτης στο Saltzman Institute for War and Peace Studies στο Πανεπιστήμιο Columbia. Ο συν-συγγραφέας του, Daniel R. DePetris, είναι συνεργάτης στο Defense Priorities και αρθρογράφος εξωτερικών υποθέσεων για την Chicago Tribune.
