ΒΟΥΔΑΠΕΣΤΗ, Ουγγαρία — Ένας σιδεράς, ένα στάβλο αγόρι, ένας στρατιώτης, ένας σκλάβος: τα πρόσωπα και οι ιστορίες αυτών και άλλων κατοίκων μιας αρχαίας ρωμαϊκής πόλης στη σύγχρονη Ουγγαρία ζωντανεύουν με εκπληκτική πιστότητα σε μια νέα έκθεση στη Βουδαπέστη.
Η έκθεση, η οποία θα διαρκέσει έως τις 31 Οκτωβρίου, περιλαμβάνει εξαιρετικά λεπτομερείς ανακατασκευές προσώπου περισσότερων από δώδεκα κρανίων που βρέθηκαν στην αρχαία πόλη Aquincum, κάποτε ένας πολυσύχναστος ρωμαϊκός οικισμός στα σύνορα του Δούναβη της αυτοκρατορίας.
Οι επισκέπτες του Μουσείου Aquincum έρχονται πρόσωπο με πρόσωπο με υπερρεαλιστικά μοντέλα μορφών της Ρωμαϊκής εποχής, το καθένα που δημιουργήθηκε χρησιμοποιώντας ανάλυση DNA και άλλες τεχνικές από τους τομείς της αρχαιολογίας και της ανθρωπολογίας για να καθορίσουν τι ζούσαν οι άνθρωποι πριν από σχεδόν 2.000 χρόνια.
«Ο κύριος στόχος μας είναι να φέρουμε μερικούς από αυτούς τους ανθρώπους πιο κοντά στους ανθρώπους σήμερα», δήλωσε ο αρχαιολόγος και συν-επιμελητής της έκθεσης Loránt Vass.
Ο τίτλος της έκθεσης, «Once Were Like You», επιχειρεί να απαντήσει σε ερωτήσεις σχετικά με τους απλούς ανθρώπους στις αρχαίες κοινωνίες: Πώς έμοιαζαν; Ποια είναι τα ονόματά τους; Ποια είναι η μοίρα τους;
Οι ειδικοί στο Μουσείο Akuncum χρησιμοποίησαν ανάλυση DNA των οστών που ανακαλύφθηκαν για να αποκαλύψουν το χρώμα του δέρματος, των μαλλιών και των ματιών και αν το άτομο είχε φακίδες.
Φωτογραφίες: Πρόσωπο με πρόσωπο με την αρχαία Ρώμη: Η ουγγρική έκθεση ανασταίνει ξεχασμένα πρόσωπα
Το σχήμα, η πυκνότητα και άλλα χαρακτηριστικά του κρανίου αποκαλύπτουν λεπτομέρειες της δομής του προσώπου καθώς και της ηλικίας του ατόμου και αν έχει υποστεί τραυματισμούς ή ασθένειες.
Με βάση αυτά τα ευρήματα, οι επιμελητές κατέληξαν σε ονόματα, βιομηχανίες και βιογραφικές ιστορίες για κάθε ανακατασκευασμένο πρόσωπο, δίνοντάς τους νέα ζωή.
Ο Péter Vámos, ένας άλλος συν-επιμελητής της έκθεσης, είπε ότι οι λεπτομέρειες της εφεύρεσης «βασίζονται σε πραγματικά ιστορικά θεμέλια» και σε πληροφορίες που συγκεντρώθηκαν μέσω της ανάλυσης των κρανίων που εκτίθενται μετά την ανακατασκευή.
«Δυστυχώς, δεν γνωρίζουμε καν τα ονόματά τους, αλλά προσπαθήσαμε να συνδυάσουμε όλα όσα μπορούν να μας πουν οι ανθρωπολογικές και γενετικές μελέτες για την ιστορία της ζωής τους», είπε.
Ένας από τους χαρακτήρες είναι ένας εργάτης οικοδομής που ονόμασαν Respectus, ο οποίος περιγράφεται ότι σοβάτιζε τοίχους και σχίζει πέτρες στο Akunkum για να ζήσει. Το έργο επηρέασε τα οστά του, και η μύτη του έσπασε και ένα δόντι του βγήκε έξω κατά τη διάρκεια ενός καβγά σε μια τοπική ταβέρνα, ανέφερε η έκθεση.
Ιστορίες σεβασμού και κοινωνικής θέσης είναι χαρακτηριστικές αυτού που απεικονίζουν πολλοί κάτοικοι του Akunkum. Ο Vass είπε ότι η μελέτη τους έδειξε ότι σχεδόν όλα τα άτομα εμφάνισαν “αρκετά υψηλά επίπεδα” φλεγμονής στα οστά τους.
«Συχνά ασχολούνται με χειρωνακτική εργασία και σε πολλές περιπτώσεις πεινούν για χρονικά διαστήματα», είπε. «Από αυτό μπορεί να συναχθεί το συμπέρασμα ότι οι περισσότεροι από αυτούς ανήκαν στην κατώτερη μεσαία τάξη, το λιγότερο απομνημονευμένο τμήμα της ρωμαϊκής κοινωνίας».
Έξι από τις 16 ανακατασκευές είναι μοντέλα σιλικόνης, βαμμένα και προσεκτικά διακοσμημένα με ρεαλιστικά μαλλιά, ρούχα και κοσμήματα.
Ο Emese Gábor, ο οποίος δημιούργησε τη χειροποίητη ανακατασκευή πυριτίου, είπε ότι ενώ η τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε επίσης να χρησιμοποιηθεί για την προσομοίωση αρχαίων προσώπων, «απλώς εμφανίζονται στην οθόνη».
«Το πλεονέκτημα αυτής της ανακατασκευής είναι ότι μπορεί να εκτεθεί σε ένα μουσείο, μπορεί να προβληθεί από όλες τις οπτικές γωνίες και έχει εντελώς φυσικό μέγεθος», είπε. «Εμμένω στην επιστημονική μέθοδο σε αυτή τη δουλειά, συνδυάζοντας κλασικές και σύγχρονες επιστημονικές μεθόδους».
Μια άλλη πολύτιμη πληροφορία που μπορεί να αποκαλύψει το DNA είναι η φυλετική καταγωγή ενός ατόμου – κάτι που είναι πολύ αποκαλυπτικό στον ποικιλόμορφο οικισμό του Akunkum.
Η ανάλυση δείχνει ότι δεν υπήρχαν μόνο Ρωμαίοι πολίτες που κατάγονταν από το κέντρο της σύγχρονης ιταλικής αυτοκρατορίας, αλλά και άνθρωποι από τη σημερινή Σκωτία και τη Συρία, καθώς και μέλη των σαρματικών νομαδικών φυλών της ευρασιατικής στέπας.
Το Akuncum κατοικήθηκε επίσης από Κέλτες, οι οποίοι κατοικούσαν στην περιοχή κατά την Εποχή του Σιδήρου πριν από τη ρωμαϊκή εγκατάσταση.
Ο Βας είπε ότι κατά τη διάρκεια μιας τυπικής ανασκαφής ενός σκελετού της ρωμαϊκής εποχής, τα τεχνουργήματα θα εξεταζόταν, θα καταγραφόταν και θα αποθηκευόταν, πράγμα που σημαίνει ότι «το σώμα δεν έχει βάρος, ζωή, ψυχή».
Αλλά το μουσείο ελπίζει ότι επιτρέποντας στους επισκέπτες να συνδεθούν με τους αρχαίους προκατόχους τους.
Ο τίτλος της έκθεσης “υποδηλώνει ότι ήταν ακριβώς όπως εμείς σήμερα. Είχαν την ίδια καριέρα, τα ίδια προβλήματα”, είπε ο Wass.
«Μπορεί να έχουν διαφορετικές συνθήκες διαβίωσης, διαφορετική κοινωνική θέση, αλλά οι άνθρωποι είναι άνθρωποι», είπε. «Δεν νομίζω ότι αυτό έχει αλλάξει πολύ ιστορικά».
