Συνέντευξη «Where the Silence Is Heard» CPH:DOX Doc σχετικά με το οικογενειακό τραύμα

Εκεί που ακούγεται η σιωπή είναι ο υποβλητικός τίτλος της πρώτης ταινίας των σκηνοθετών Gabriela Pena και Picho García. Αλλά η σιωπή μπορεί να είναι πολύ επώδυνη και να είναι σημάδι τραύματος, όπως θα διαπιστώσει το κοινό.

«Επιστρέφοντας σε ένα σπίτι στη Χιλή εγκαταλελειμμένο στην εξορία, μια εγγονή ιχνηλατεί τρεις γενιές μνήμης για να καταλάβει πώς κληρονομούνται η αγάπη, ο φόβος και η σιωπή», αναφέρεται στο logline για το ντοκιμαντέρ, το οποίο κάνει παγκόσμια πρεμιέρα την Τρίτη, 17 Μαρτίου στο πρόγραμμα Next:Wave του 23ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Κοπεγχάγης: DOX, Docu. Αυτή η εγγονή είναι η Πένα. «Μεταξύ της τρυφερότητας των παππούδων της και της συναισθηματικής απόστασης της μητέρας της από τη Βαρκελώνη, αρχίζει να αναρωτιέται πώς μπορεί να αντέξει η αγάπη όταν διαμορφώνεται από φόβο, απουσία και σιωπή».

Εκεί που ακούγεται η σιωπή ακολουθεί το ταξίδι της για την ανακαίνιση του σπιτιού και τη συνένωση της ιστορίας της οικογένειάς της, η οποία έχει χρωματιστεί από τη δικτατορία του στρατηγού Augusto Pinochet, την εξορία και τη σιωπή δεκαετιών.

Εκεί που ακούγεται η σιωπή είναι “μια αισθητικά όμορφη ιστορία για το κληρονομικό τραύμα”, τονίζει ο ιστότοπος CPH:DOX. «Μια πρωτότυπη κινηματογραφική εξερεύνηση των αναμνήσεων, της ταυτότητας και του τι πραγματικά συνίσταται η αγάπη όταν διαμορφώνεται από φόβο και απουσία – οδηγούμενη από τη διακαή επιθυμία ενός και μόνο ανθρώπου να βρει ειρήνη πριν φτάσει η επόμενη γενιά».

Η Pena και ο García, που είναι συνεργάτες της πραγματικής ζωής, σκηνοθέτησαν και επιμελήθηκαν το ντοκιμαντέρ και την παραγωγή του μαζί με την Gabriela Sandoval και την Ευθυμία Ζυμβραγάκη. Ο García χρησιμεύει επίσης ως επαφή πωλήσεων στο έργο.

Πριν από τον εορτασμό του κόσμου στην Κοπεγχάγη, ο Πένα και ο Γκαρθία μίλησαν ΘΡ για το επίπονο ταξίδι πίσω Εκεί που ακούγεται η σιωπήτις διαφορετικές εμπειρίες τους από ένα κοινό παρελθόν και το βάρος του τραύματος μεταξύ των γενεών.

Η ιδέα για την ταινία αναπτύχθηκε με τον καιρό. «Όταν ήμουν 18 ή 19 ετών, ταξίδεψα από τη Βαρκελώνη (όπου ζούσαμε αφού η μητέρα μου έπρεπε να πάει στην εξορία) στη Χιλή, και ανακάλυψα αυτό το σημειωματάριο που έγραψε ο παππούς μου και το πήγα στην Ισπανία. Ήταν χειρόγραφο, οπότε το έβαλα στον υπολογιστή και έφτιαξα ένα βιβλίο μόνο για την οικογένεια και τους φίλους. συναισθήματα και φόβους Και είχε μια επική δομή, που είναι πολύ συνηθισμένη στην ανδρική αφήγηση.

«Περιλάμβανε επίσης κάποια κομμάτια που έγραψε η γιαγιά μου, και αυτά με άγγιξαν πολύ, γιατί μίλησαν για την απουσία του και τα παιδιά και την αναμονή», θυμάται η Πένα.

Λίγα χρόνια αργότερα, όταν τελείωσε το πανεπιστήμιο, ταξίδεψε ξανά στη Χιλή, σε ηλικία 22 ή 23 ετών, και έζησε με τον παππού και τη γιαγιά της. «Και σιγά σιγά, όλα όσα βλέπετε στην ταινία είναι αυτό που συνέβη», λέει ΘΡ. “Άρχισα να το ηχογραφώ. Γνώρισα τον Picho και με βοήθησε στην ανακατασκευή του παλιού σπιτιού και στα γυρίσματα.”

Η Πένα δεν κατάλαβε αμέσως περί τίνος επρόκειτο ο γιατρός. «Ήταν μια αργή ανακάλυψη», λέει ΘΡ. “Μια από τις θεομηνίες της δημιουργίας της ταινίας ήταν ότι αφορούσε τη σχέση μου με τη μητέρα μου. Όταν ήμουν έγκυος στο παιδί μας, καταλάβαμε ότι αυτό το παλιό σπίτι ήταν βασικά για εμένα που προσπαθούσα να επιστρέψω στη μήτρα της μητέρας μου, προσπαθώντας να βρω αυτή τη σύνδεση που είχε χαθεί επειδή είχε τόσο άλυτο εσωτερικό πόνο.”

Έχοντας τον García στο πλευρό της, τόσο ως συνεργάτη στο γιατρό όσο και ως σύντροφο στη ζωή, παρείχε μεγάλη υποστήριξη στον Pena, επιτρέποντάς του να την προστατεύει ή να την ενθαρρύνει όπως χρειάζεται. «Γνωριστήκαμε ως κινηματογραφιστές και την ερωτεύτηκα», λέει ο Γκαρθία ΘΡ. «Ξεκινήσαμε να κάνουμε μια ταινία μικρού μήκους που σκηνοθέτησα εγώ Οικογένειακαι η Γαβριέλα παρήγαγε. Και τώρα δουλέψαμε σε αυτήν την ταινία. Στην ταινία μικρού μήκους δουλέψαμε τέσσερα χρόνια και σε αυτήν την ταινία ήταν έξι. Γνωρίζουμε ότι θέλουμε να είμαστε ένα δημιουργικό δίδυμο και τώρα έχουμε βοηθήσει ο ένας τον άλλον και έχουμε ασχοληθεί τόσο πολύ με τις οικογένειές μας και τα οικογενειακά μας ζητήματα».

Στην περίπτωση του Εκεί που ακούγεται η σιωπήγια παράδειγμα, «η Γκαμπριέλα έπρεπε να αντιμετωπίσει κληρονομικές πληγές», που προκλήθηκαν από τον οικογενειακό πόνο από την εξορία, τη δικτατορία και τη σιωπή. «Κατανοούμε ο ένας τον άλλον και μπορούμε (να υποστηρίξουμε τον άλλον) με αγάπη και υπομονή».

Προσθέτει η Πένα: «Εμπιστευόμαστε τόσο πολύ ο ένας στον άλλον που αν μου πει, πρέπει να μπεις βαθύτερα στη σχέση σου με τη μητέρα σου, τον εμπιστεύομαι. Και ξέρω ότι θα μου κρατήσει το χέρι όσο το κάνουμε».

Καθ’ όλη τη διάρκεια της κοινής τους δουλειάς στις δύο ταινίες, «μεγαλώσαμε», λέει ο García. «Ήταν πολλά να βάλουμε (πράγματα) στο τραπέζι, να βιώσουμε μεγάλη ευπάθεια και μπορέσαμε να βοηθήσουμε ο ένας τον άλλον πολύ για να νιώσουμε άνετα».

Να Εκεί που ακούγεται η σιωπή Ο Πίτσο έφερε επίσης μια διαφορετική εμπειρία από την κοινή ιστορία της Χιλής, καθώς η οικογένειά του παρέμεινε στη χώρα κατά τη διάρκεια και μετά τη δικτατορία.

Οι δημιουργικοί και οι συνεργάτες της ζωής λένε ότι φέρνουν διαφορετικές απόψεις και προσωπικότητες στη διαδικασία της ταινίας. «Δεν ρομαντικοποιούμε ότι είμαστε τόσο διαφορετικοί, και αυτό είναι τόσο χρήσιμο», λέει ο García. «Η Γκαμπριέλα είναι πιο βαθιά και εγώ είμαι λίγο τρελός», λέει ειρωνικά. Ο Πένα το διατυπώνει με πιο διπλωματικό τρόπο: «Είμαι ο πιο αιθέριος, ποιητικός και αφηρημένος, και ο Πίτσο έχει τις δυνατές ιδέες και (το μάτι για τα) συγκεκριμένα, πρακτικά πράγματα».

Πώς ήταν η αντιμετώπιση του τραύματος που επηρέασε πολλές γενιές; «Αυτό το τραύμα της γενιάς είναι κάτι που ήθελα να αντιμετωπίσω από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου», λέει η Pena ΘΡ. «Και τώρα που είμαι μητέρα και που μεγαλώνω την τέταρτη γενιά με τον Πίτσο, ανησυχώ πολύ, πολύ και με ενδιαφέρει να σταματήσω αυτό το τραύμα να συνεχιστεί».

Τι λέτε για τον τρόπο που βλέπει τη μητέρα της τώρα Εκεί που ακούγεται η σιωπή ετοιμάζεται να κάνει πρεμιέρα; «Η σχέση με τη μητέρα μου δεν θα είναι ποτέ τέλεια», μοιράζεται. “Είναι αυτή που είναι, και είμαι λίγο πιο ήσυχος και καταλαβαίνω καλύτερα τώρα. Ξέρω ότι η συναισθηματική της απόσταση, η μη διαθεσιμότητα της οφείλεται στο ότι είναι παγιδευμένη σε ό,τι συνέβη στην παιδική της ηλικία, (συμπεριλαμβανομένου του να πρέπει να φύγει από τη Χιλή από τη μια μέρα στην άλλη και να αφήσει πίσω το αγόρι της).

Το έγγραφο αναφέρεται στην πολιτική και την ιστορία όπου χρειάζεται, αλλά εστιάζει στην οικογένεια όσο το δυνατόν περισσότερο, και αυτό είναι σχεδιασμένο. «Πάντα νιώθαμε με αυτό το έργο, ότι δεν θέλαμε να αρχίσουμε να πολιτικοποιούμε την οικειότητα», λέει ο García ΘΡ. “Αυτό που συνέβη σε αυτούς τους τέσσερις τοίχους ήταν ευάλωτο. Και τα πράγματα που συνέβαιναν μέσα στο σπίτι ήταν πιο σημαντικά.”

Αλλά ο Pena θυμάται ότι το ότι η ισορροπία ήταν μια πρόκληση. «Μερικές φορές, σε προηγούμενες περικοπές, νιώσαμε ότι δεν ήμασταν αρκετά πολιτικοί ή ότι μας λείπει η θέση», μοιράζεται. «Ελπίζω ότι είναι μια πολιτική ταινία, αλλά δεν είναι ξεκάθαρο».

Οι συν-σκηνοθέτες μετακόμισαν πρόσφατα στη Βαρκελώνη και βρίσκονται σε φάση αναδιάρθρωσης της ζωής τους. Έτσι, αντί να βουτήξουν σε ένα μεγάλο νέο κινηματογραφικό έργο, έχουν διαφορετική προτεραιότητα αυτή τη στιγμή. «Αυτό το έργο είναι ο γιος μας αυτή τη στιγμή», λέει ο Γκαρθία χαμογελώντας. “Η δημιουργική μας ενέργεια είναι πραγματικά πάνω του. Είναι κάτι που μερικές φορές είναι αόρατο σε αυτήν την κοινωνία, αλλά για εμάς, είναι αρκετό.” Καταλήγει η Πένα: «Είναι κάτι πολύ όμορφο για εμάς».

Η μητέρα της θα δει επιτέλους Εκεί που ακούγεται η σιωπή στην Κοπεγχάγη, όπου το ζευγάρι έχει επίσης οργανώσει μια συνάντηση με μια ομάδα Χιλιανών εξόριστων. «Νομίζω ότι θα είναι υπέροχο», λέει η Pena. “Νομίζω ότι θα κλάψει πολύ, κάτι που είναι καλό. Και θα νιώσει ότι τη βλέπω – από εμένα και από άλλους ανθρώπους.”