Ακόμα δεν το Είδες;

Truman Show - Το σκηνικό μιας ζωής

[cresta-social-share]

Ο Jim Carrey είναι ένας αμφιλεγόμενος ηθοποιός. Μάλλον ο όρος που του αρμόζει περισσότερο είναι «παρεξηγημένος». Κάποιοι τον λατρεύουν, άλλοι λατρεύουν να τον μισούν. Οι περισσότεροι όμως που είναι αρνητικά προκατειλημμένοι απέναντι του έχουν στο μυαλό τους τον Carrey του «Ace Ventura», της «Μάσκας», του «Ηλίθιου και Πανηλίθιου» (αρρωσταίνω με αυτή την ταινία, τρελαίνομαι). Σέβομαι όπως και να έχει το γεγονός ότι οι γκριμάτσες, οι μορφασμοί και τα τραβηγμένα αστεία δε γίνεται να αρέσουν σε όλους. Όμως, ο Carrey δεν έχει ασχοληθεί μόνο με τέτοιες ταινίες, και είναι τουλάχιστον ατυχές το γεγονός ότι η πλειοψηφία του κόσμου τον συνδέει αποκλειστικά με την αμερικάνικη χαζοκομωδία. Ίσως έχει αδικήσει και ο ίδιος τον εαυτό του, έχοντας δώσει μεγαλύτερη έμφαση στην καριέρα του στο εύκολο χρήμα, αλλά όταν αποφάσιζε να πρωταγωνιστήσει σε σοβαρή ταινία, το μοναδικό ταλέντο του ξεχώριζε αμέσως. Παραδείγματα? "Eternal Sunshine of the Spotless Mind", "Man on the Moon" και φυσικά "Truman Show".

 

Φωτο1

 

Στο Truman Show λοιπόν ενσαρκώνει τον Truman Burbank, ένα συνηθισμένο τύπο, που ζει φυσιολογικά, σε μια τυπική παραθαλάσσια πόλη στο Seahaven Island, όπου ποτέ δε συμβαίνει κάτι αξιοσημείωτο. Όλα είναι όμορφα, καθαρά, βαρετά. Ο ίδιος πηγαίνει κάθε μέρα για δουλειά σε ένα ασφαλιστικό γραφείο, ενώ μετά τον περιμένει σπίτι η γυναίκα του και καμιά φορά ο κολλητός του με μερικές μπύρες. Γνωρίζει επιφανειακά κόσμο από τη γειτονιά, αλλά χωρίς να διατηρεί ουσιαστικές σχέσεις. Κάπως έτσι, ήρεμα, κυλάει η ζωή του και η καθημερινή του ρουτίνα. Ωστόσο δεν είναι χαρούμενος με την εξέλιξη των γεγονότων. Η μοναδική γυναίκα που είχε πραγματικά ερωτευτεί είχε φύγει ξαφνικά από την πόλη καιρό πριν, ενώ ο ίδιος, έχοντας δει τον πατέρα του να χάνει τη ζωή του σε ατύχημα με τη βάρκα του, φοβάται αρκετά το νερό ώστε να ταξιδέψει. Δε νιώθει ολοκληρωμένος, αισθάνεται πώς κάτι του λείπει, όμως τι είναι αυτό το «κάτι»?

 

Φωτο2

 

Κάπου εκεί ξεκινά να παρατηρεί μια σειρά από περίεργα γεγονότα που λαμβάνουν χώρα στην ήσυχη κατά τα άλλα πόλη του. Ένα αντικείμενο πέφτει από τον ουρανό που μοιάζει με τηλεοπτικό προβολέα, ένας περαστικός του θυμίζει τον πατέρα του, στο ραδιόφωνο ακούει ανεξήγητες παρεμβολές. Το παράξενο όμως είναι ότι μόνο ο ίδιος ενδιαφέρεται για όσα γίνονται, ενώ οι υπόλοιποι σπεύδουν να τον καθησυχάσουν. Τι κρύβεται πίσω από όλα αυτά? Την απάντηση δίνει ο Christof (Ed Harris), ο σκηνοθέτης μιας τηλεοπτικής εκπομπής που σκίζει και διατηρείται πολλά χρόνια στο προσκήνιο. Αυτή η εκπομπή, έχει ως πρωταγωνιστή τον φίλο μας τον Truman. Ο περίγυρος του, οι φίλοι του, η γυναίκα του, η πόλη που μένει, είναι όλα ψεύτικα και στημένα. Τίποτα από όσα έχει βιώσει από τη γέννηση του δεν ήταν αληθινό, όλα εξυπηρετούσαν ένα reality show. Ακόμα και ο ουρανός ελέγχεται τεχνητά, ενώ κάμερες υπάρχουν μέχρι και στον καθρέπτη του μπάνιου στο σπίτι του Truman. Όπως είναι αναμενόμενο, το σοκ για αυτόν είναι τεράστιο, ενώ πρέπει κάπως να δράσει και να ανατρέψει τα δεδομένα.

 

Φωτο3

 

Η ταινία αυτή κυκλοφόρησε το 1998, πριν ακόμα γίνουν μόδα στη χώρα μας τα reality shows και μετατρέψουν την τηλεόραση σε μεγαλύτερο σκουπίδι από ό,τι ήταν ήδη. Στην Αμερική ωστόσο ανάλογες εκπομπές βρίσκονταν ήδη σε έξαρση, με το φιλμ του Peter Weir να προκαλεί και να βάζει σε σκέψεις. Πραγματικά, η ιδέα ότι ολόκληρη η ζωή ενός ανθρώπου μπορεί να είναι στημένη για να εκπληρώσει τους σκοπούς τηλεοπτικής εκπομπής και να φέρει νούμερα και μεγάλη τηλεθέαση είναι τουλάχιστον ιδιοφυής. Μπορεί να πυροδοτήσει πολλές συζητήσεις, από την παραβίαση προσωπικών δεδομένων και την παρακολούθηση της καθημερινής ζωής μέχρι και τον παραλληλισμό του Christof με το θεό και κατά πόσο ο άνθρωπος (Truman) είναι ικανός να ακολουθήσει τη δική του πορεία ή να ακολουθήσει μια προδιαγεγραμμένη.

 

Φωτο4

 

Το σίγουρο είναι ότι το "Truman Show" βάζει σε σκέψεις. Προσωπικά, το βλέπω ως μια κοινωνική «κατακραυγή». Είναι μια έμμεση καταγγελία κατά του ελέγχου και των «πλαισίων» που κατά ανάγκην μας επιβάλλονται, είναι ένας ύμνος στη δύναμη της ανθρώπινης προσωπικότητας. Δείχνει πως το προσωπικό στίγμα και ο ιδιαίτερος χαρακτήρας κάθε ανθρώπου είναι αυτά που καθορίζουν το ποιόν και την πορεία της ζωής του, αν ο ίδιος έχει χτίσει τις προϋποθέσεις και τα θεμέλια για να στηριχθεί. Ωστόσο, επειδή πολλοί αδιαφορούν για αυτά τα θεμέλια και μάλλον «ξεχνιούνται», η ταινία λειτουργεί και ως μια επαγρύπνηση, που αφορά στη μεγαλύτερη προσοχή και στην αφοσίωση σε εποικοδομητικούς και φιλόδοξους στόχους.

 

Ο Jim Carrey δίνει ρεσιτάλ ερμηνείας, όντας εκφραστικός, συγκροτημένος, συναισθηματικός. Έχει βέβαια τις κωμικές στιγμές του για να ελαφρύνει το κοινωνικό – ψυχολογικό βαρύ κλίμα της ταινίας, αλλά ως επί το πλείστον κάνει το θεατή να δεθεί μαζί του και να συμπλεύσει με το χαρακτήρα του. Ο Ed Harris προσδίδει το δικό του (μικρό αλλά απολαυστικό) λιθαράκι με το ρόλο του Christof, ενώ και οι υπόλοιπες ερμηνείες από λιγότερο γνωστούς ηθοποιούς είναι παραπάνω από ικανοποιητικές. Η σκηνοθεσία του Peter Weir εμπεριέχει ακριβώς τα στοιχεία που χρειάζονται για να περιγράψει την περίπλοκη προσωπικότητα του Truman και να αποδώσει όσο το δυνατόν πειστικότερα τη στημένη ζωή του, ενώ το εκπληκτικό σενάριο ανήκει στον Andrew Niccol.

 

Φωτο5

 

Η επιτροπή των Όσκαρ εκείνη τη χρονιά σνόμπαρε τον Jim Carrey και το "Truman Show" και δεν απέδωσε τις τιμές που όφειλε. Δε χρειάζεται να πέσεις στην ίδια παγίδα. O Peter Weir δημιούργησε μια ταινία για σκεπτόμενους θεατές και εσύ, είσαι ένας από αυτούς.