Βιβλίο

«Η θεραπεία του Σοπενάουερ»

[cresta-social-share]

Μετά το « όταν έκλαψε ο Νίτσε», η αίσθηση που είχα, ήταν πως ήθελα και άλλο! Το πάντρεμα της φιλοσοφία με την ψυχανάλυση, μέσω της λογοτεχνίας, είναι κάτι πραγματικά μαγευτικό. Οπότε άρχισα να ψάχνω ένα βιβλίο στο ίδιο μοτίβο. Δεν άργησα να το βρω στα βιβλία του ίδιου συγγραφέα, Ίρβιν Γιάλομ. Και μάλλον αυτό που βρήκα ήταν ακόμα καλύτερο από το προηγούμενο.

Ο Γιάλομ αυτή τη φορά διάλεξε έναν άλλον πεσιμιστή φιλόσοφο του 19ου αιώνα, που όπως έχει ειπωθεί αν δεν υπήρχε αυτός και το έργο του, ο Νίτσε δεν θα είχε γίνει ο «Αντίχριστος». Το βιβλίο είναι « η θεραπεία του Σοπενάουερ» και όπως είναι αναμενόμενο από τον τίτλο, ο φιλόσοφος που αυτήν την φορά συνδυάζεται με την ψυχανάλυση, είναι ο Άρθουρ Σοπενάουερ.

Στο βιβλίο του για τον Νίτσε, είχε αναλύσει τη σχέση θεραπευτή-θεραπευόμενου, τώρα διαλέγει κάτι πιο σύνθετο, αποφασίζει να μας μυήσει στον κόσμο της ομαδικής ψυχοθεραπείας. Η προσπάθεια του συγγραφέα να διδάξει τους αναγνώστες του, είναι λιγότερο καλυμμένη από κάθε άλλη φορά και το αποτέλεσμα πραγματικά εκπλήσσει. Στο τέλος του βιβλίου, ο αναγνώστης έχει μια ολοκληρωμένη εικόνα για την θεωρία, τις μεθόδους και τα αποτελέσματα της ομαδικής ψυχοθεραπείας.

Η ψυχανάλυση όμως έχει φιλοσοφικές ρίζες, αυτό προσπαθεί να τονίσει και να δείξει και ο Γιάλομ. Οι ρίζες αυτές ανάγονται πρώτα στον Καντ και μετά στον Σοπενάουερ, του οποίου  κομμάτια της  ζωής και του έργου του διαβάζουμε στο βιβλίο του Γιάλομ. Λόγια του φιλοσόφου εισάγουν κάθε κεφάλαιο, υπάρχουν επίσης μερικά κεφάλαια στο βιβλίο που μιλούν για αυτόν. Περιγράφουν τα παιδικά του χρόνια, την σχέση με την μητέρα του και την μετέπειτα πορεία του.

Πως όμως σχετίζεται ο Σοπενάουερ με μια ιστορία που εκτυλίσσεται στην εποχή μας και με την ομαδική ψυχοθεραπεία;  Όταν ο ψυχαναλυτής Τζούλιους μαθαίνει πως έχει καρκίνο και πρόκειται να πεθάνει, άλλο ένα θέμα επομένως  που θίγεται στο βιβλίο είναι ο θάνατος, οι αλλαγές που προκαλεί στη ζωή και πως πρέπει να αντιμετωπίζεται, αποφασίζει να συναντήσει ξανά μερικούς παλιούς του ασθενείς. Επιλέγει τον Φίλιπ, που ήταν από αυτούς που δεν είχε καταφέρει να θεραπεύσει. Τον βρίσκει αλλαγμένο και παραδόξως θεραπευμένο. Πως όμως τα κατάφερε ο Φίλιπ και γιατί άλλαξε τόσο τη ζωή του;

Από τα χείλη του Φίλιπ δε φεύγει το όνομα Σοπενάουερ, αλλάζοντας δουλειά αποφασίζει να σπουδάσει φιλοσοφία, εκεί γνωρίζει τον Σοπενάουερ και μέσα από τα έργα του καταφέρνει να θεραπευτεί. Εκεί βρήκε την λύση και την ανακούφιση που δεν του είχε προσφέρει η ψυχανάλυση και θέλησε αυτό να το μοιραστεί και να προσφέρει και σε άλλους βοήθεια μέσω της φιλοσοφικής συμβουλευτικής. Ζητάει τότε από τον Τζούλιους να γίνει ο επόπτης του. Θα δεχθεί μόνο υπό τον όρο να έρθει στην ομάδα που κάνει ομαδική ψυχοθεραπεία.

Ο Φίλιπ ενώ είχε αντιμετωπίσει το πρόβλημα του μέσω της φιλοσοφίας, δεν είχε καταφέρει να γίνει ανθρώπινος και να δημιουργήσει σχέσεις με άλλους ανθρώπους. Αυτό ο Τζούλιους αποσκοπούσε να θεραπεύσει μέσω της ομάδας του. Για άλλη μια φορά ο Γιάλομ αποδεικνύει πως ξέρει να χειρίζεται πού καλά την πένα του και καθηλώνει τον αναγνώστη με το μυθιστόρημα του.