Cooking

Κάστανα : Θρεπτική αξία & Ιδέες για το γιορτινό τραπέζι

Τα κάστανα είναι ίσως από τα πιο χαρακτηριστικότερα εδέσματα του χειμώνα. Μάλιστα, ήταν γνωστά από την αρχαιότητα και αποτελούσαν βασική τροφή των κατοίκων που ζούσαν στις ορεινές περιοχές. Ο Ξενοφώντας ονόμαζε τη καστανιά «δένδρο του άρτου» κι αυτό γιατί η κατανάλωση του κάστανου μπορούσε να αντικαταστήσει το ψωμί και το κρέας. Το κάστανο είναι ένας μοναδικός αμυλούχος καρπός, με εξαιρετική γεύση και πλούσιο άρωμα. Στην Ελλάδα ευδοκιμεί στη Θεσσαλία, τη Μακεδονία, τις ορεινές περιοχές της Κρήτης και της Λέσβου.

15592201_1332509986790649_569114102_n

Τα κάστανα διαφέρουν από τους υπόλοιπους ξηρούς καρπούς. Αρχικά, έχουν μεγάλη περιεκτικότητα σε νερό φτάνοντας το 50%, το οποίο δεν ισχύει για τους υπόλοιπους ξηρούς καρπούς. Επίσης, ενώ οι υπόλοιποι ξηροί καρποί είναι πλούσιοι σε λίπος, το κάστανο έχει χαμηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά (2,3 g/100 g), κυρίως αποτελείται από πολυακόρεστα και μονοακόρεστα λιπαρά οξέα και δεν περιέχει χοληστερόλη. Σε σχέση με τους υπόλοιπους ξηρούς καρπούς έχει τις λιγότερες θερμίδες, άρα αποτελεί ιδανικό σνακ για όσους προσπαθούν να χάσουν βάρος. Παρακάτω καταγράφονται οι θερμίδες για ορισμένους ξηρούς καρπούς:

Κάστανα βρασμένα/στον ατμό=131 kcal/100 g

Φιστίκια= 567 kcal/100 g

Αμύγδαλα= 579 kcal/100 g

Καρύδια=650 kcal/100 g

Θρεπτική αξία

Το κάστανο είναι πλούσιο σε υδατάνθρακες (45,5 g/100 g) και φυτικές ίνες (8,1 g/100 g). Οι φυτικές ίνες που περιέχουν τα καθιστούν τρόφιμο χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη, δηλαδή δεν αυξάνει απότομα τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα και έτσι είναι κατάλληλο και για άτομα που πάσχουν από διαβήτη. Η περιεκτικότητα του σε πρωτεΐνη είναι χαμηλή (2,4 g/100 g), αλλά υψηλής ποιότητας.

Επίσης, τα κάστανα είναι πλούσια πηγή βιταμίνης C, ένα ακόμη χαρακτηριστικό που τα διακρίνει από τους υπόλοιπους ξηρούς καρπούς. Τα 100 g κάστανων καλύπτουν το 72% της ημερήσιας συνιστώμενης πρόσληψης για τη βιταμίνη C, η οποία είναι ισχυρό αντιοξειδωτικό και προστατεύει τον οργανισμό από το οξειδωτικό στρες. Άλλες αντιοξειδωτικές βιταμίνες που περιέχουν είναι η Α και η Ε. Ακόμα, είναι πηγή των βιταμινών του συμπλέγματος Β, όπως η θειαμίνη που είναι απαραίτητη για τη καλή λειτουργία του νευρικού συστήματος, η ριβοφλαβίνη, η βιταμίνη Β6, οι οποίες συμμετέχουν στο μεταβολισμό των θρεπτικών συστατικών, και το φυλλικό οξύ που είναι απαραίτητο σε πολλές λειτουργίες του οργανισμού (π.χ στο πολλαπλασιασμό των κυττάρων, στο μεταβολισμό των πρωτεϊνών).

Τα 100 g κάστανα καλύπτουν το 22% και το 15% των ημερήσιων αναγκών του χαλκού και του καλίου αντίστοιχα, θρεπτικά συστατικά που συμβάλλουν στη καλή λειτουργία του νευρικού και ανοσοποιητικού συστήματος και της αρτηριακής πίεσης. Επιπλέον, είναι μια εξαιρετική πηγή μετάλλων, όπως ο σίδηρος, το ασβέστιο, το μαγνήσιο, ο φώσφορος και ο ψευδάργυρος.

15592669_1332510050123976_1142188948_n

Άρα, τα κάστανα αποτελούν ένα υγιεινό και γευστικό σνακ, με πλήθος βιταμινών και άλλων θρεπτικών συστατικών που συμβάλλουν στη καλή λειτουργία του οργανισμού και μπορούν εύκολα να ενταχθούν στο καθημερινό διαιτολόγιο αφού χρησιμοποιούνται στη μαγειρική και τη ζαχαροπλαστική.

Συνταγές με κάστανα για το γιορτινό τραπέζι

Τα κάστανα έχουν τη τιμητική τους στα γιορτινά τραπέζια των Χριστουγέννων, η γεύση και η μυρωδιά τους θυμίζουν πάντα αυτή την εποχή. Αυτό ,βέβαια, δεν είναι τυχαίο, αφού ταιριάζουν απόλυτα με όλα τα κρέατα είτε σα συνοδευτικό, είτε ως γέμιση. Επίσης, μπορούν να χρησιμοποιηθούν και σε σαλάτες και γίνονται υπέροχες σούπες.

Ας δούμε μερικές νόστιμες συνταγές με κάστανα...

Πράσινη σαλάτα με κάστανα και ρόδι

15592360_1332510130123968_1816790261_n

Σε μεγάλο μπολ κόβουμε σπανάκι, μαρούλι, διάφορα μυρωδικά, ξινόμηλο, προσθέτουμε αλάτι, πιπέρι και ανακατεύουμε.

Για τη σάλτσα: Χτυπάμε στο μούλτι ½ φλιτζάνι χυμό πορτοκαλιού, 2 κ.σούπας χυμό λεμονιού, 1 κ.σούπας μέλι, 1 φλιτζάνι ελαιόλαδο, 1 κ.γλυκού φρέσκο (ή ½ κ.γλυκού σκόνη) τζίντζερ και 1 κ.σούπας μουστάρδα, μέχρι να σχηματιστεί παχύρρευστη σάλτσα.

Σκορπίζουμε πάνω από τη σαλάτα ρόδι και βρασμένα, καθαρισμένα κάστανα και στο τέλος περιχύνουμε τη σάλτσα.

Πουρές από κάστανα

15673493_1332510313457283_601819339_n

Σίγουρα τα κάστανα μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως γέμιση στη γαλοπούλα ή μέσα σε ριζότο και σε άλλα φαγητά. Μια νόστιμη και πρωτότυπη ιδέα για να φτιάξετε στο γιορτινό τραπέζι είναι ο πουρές από κάστανα που μπορεί να σερβίρεται ως γαρνιτούρα σε ψητό χοιρινό ή μπριζόλες, αλλά και στη χριστουγεννιάτικη γαλοπούλα.

Εκτέλεση: Χαράζουμε και βράζουμε 1 κιλό κάστανα για 30 λεπτά. Τα ξεφλουδίζουμε πολύ καλά. Τα βάζουμε σε μια κατσαρόλα με 1 κ.σούπας βούτυρο και τα ανακατεύουμε. Προσθέτουμε 1 φλιτζάνι νερό και 1 φλιτζάνι γάλα. Τα αφήνουμε να πιούν τα υγρά τους και να μαλακώσουν. Προσθέτουμε αλάτι, πιπέρι και λίγο μοσχοκάρυδο (προαιρετικά). Τα αφήνουμε λίγο να κρυώσουν και τα βάζουμε στο μούλτι για να πολτοποιηθούν.

Σοκολατάκια με κάστανα

15595524_1332510476790600_1032989759_o

Ο απολαυστικός συνδυασμός της σοκολάτας με το καρπό του κάστανου δε θα πρέπει να λείπει από ένα χριστουγεννιάτικο τραπέζι. Ειδικά, αν χρησιμοποιηθεί μαύρη κουβερτούρα θα αποτελεί μια πιο υγιεινή επιλογή γλυκού.

Εκτέλεση: Κόβουμε τη μύτη από τα κάστανα και τα βράζουμε σε νερό να μαλακώσουν. Τα αφήνουμε να κρυώσουν και τα καθαρίζουμε καλά. Σε μπεν μαρί λιώνουμε τη κουβερτούρα, μέσα στην οποία ρίχνουμε ένα ένα τα κάστανα και στη συνέχεια τα βγάζουμε προσεκτικά με ένα πιρούνι. Τα αφήνουμε σε μια λαδόκολλα να κρυώσει και να σκληρύνει η σοκολάτα.

Με όποιο τρόπο και αν μαγειρέψετε τα κάστανα τη περίοδο των εορτών θα είναι νόστιμα και απολαυστικά, προσφέροντας συγχρόνως και πολύτιμα θρεπτικά συστατικά!

Καλά Χριστούγεννα και καλές γιορτές σε όλους!!